EdebiyatKitap incelemeleri

Zabit ve Kumandan ile Hasbihal: Atatürk’ün Askerî ve Liderlik Anlayışı

Paylaş
Mustafa Kemal Atatürk
Mustafa Kemal Atatürk
Paylaş

Mustafa Kemal Atatürk, yalnızca bir asker ve devlet adamı değil, aynı zamanda askerî düşünceye yön veren bir liderdir. Zabit ve Kumandan ile Hasbihal adlı eseri, Türk ordusunun fikrî temellerini, disiplin anlayışını ve liderlik felsefesini ortaya koyan önemli bir kaynak niteliği taşır.


ESERİN ORTAYA ÇIKIŞI VE AMACI

Mustafa Kemal Atatürk ve Arkadaşları – Kurmay Yüzbaşıyken Çekilmiş Fotoğraf (1907)

Zabit ve Kumandan ile Hasbihal, Mustafa Kemal Atatürk’ün askerî tecrübelerinden ve subaylara verdiği öğütlerden oluşan bir eserdir. Kitap, özellikle I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele sürecinde edinilen deneyimlerin bir sentezi olarak ortaya çıkmıştır. Atatürk, bu eser aracılığıyla subaylara yalnızca askerî bilgi aktarmayı değil, aynı zamanda onları fikren ve ahlaken de donatmayı amaçlamıştır.

Eserin temel amacı, ordunun başarısının yalnızca silah gücüyle değil, bilinçli, sorumluluk sahibi ve düşünce üretebilen subaylarla mümkün olacağını göstermektir. Bu yönüyle kitap, klasik bir askerî el kitabından çok, bir liderlik ve karakter eğitimi metni olarak değerlendirilebilir.

ATATÜRK’ÜN SUBAY ANLAYIŞI

Mustafa Kemal Atatürk – Miralay Rütbesindeyken Conkbayırı’nda Çektirdiği Fotoğraf (1915)

Atatürk’e göre subay, yalnızca emir alan ve uygulayan bir asker değildir. Subay; inisiyatif sahibi, sorgulayan, sorumluluk almaktan çekinmeyen ve gerektiğinde doğruyu savunabilen bir aydın olmalıdır. Bu anlayış, onun askerî düşüncesinin temel taşlarından birini oluşturur. Atatürk, subayın hem savaş alanında hem de toplum içinde örnek bir kişilik sergilemesi gerektiğini vurgular.

Kitapta subayların eğitimli, kültürlü ve vatan bilinciyle hareket eden bireyler olması gerektiği sıkça dile getirilir. Atatürk, askerî disiplin ile özgür düşünceyi bir arada ele alarak, körü körüne itaate dayalı bir ordu anlayışına karşı çıkar. Ona göre gerçek disiplin, bilinçli bir bağlılıkla mümkündür.

KOMUTANLIK VE LİDERLİK ANLAYIŞI

Mustafa Kemal Atatürk – Müşir(Mareşal) Rütbesindeyken Çekilmiş Fotoğraf (1921)

Zabit ve Kumandan ile Hasbihal’de komutanlık, yalnızca rütbe ile kazanılan bir konum olarak görülmez. Atatürk, komutanın askerleriyle aynı zorlukları paylaşmasını, onların güvenini kazanmasını ve gerektiğinde en önde sorumluluk almasını savunur. Liderlik, korku ile değil, saygı ve güven ile sağlanmalıdır.

Atatürk’e göre iyi bir komutan, astlarının düşüncelerine değer veren ve onları geliştirmeyi amaçlayan kişidir. Bu yaklaşım, modern askerî liderlik anlayışıyla da büyük ölçüde örtüşür. Komutanın bilgi, cesaret ve ahlak bakımından örnek olması, ordunun gücünü doğrudan etkileyen unsurlar arasında yer alır.

ESERİN TARİHSEL VE DÜŞÜNSEL ÖNEMİ

Bu eser, yalnızca askerî bir dönemin belgesi değil, aynı zamanda Atatürk’ün insan ve toplum anlayışını yansıtan önemli bir metindir. Zabit ve Kumandan ile Hasbihal, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin fikrî altyapısının oluşmasında etkili olmuş, sonraki kuşak subaylar için bir rehber niteliği taşımıştır.

Eserin düşünsel önemi, askerî konuların ötesine geçerek liderlik, sorumluluk ve vatan sevgisi gibi evrensel kavramlara temas etmesinden kaynaklanır. Bu yönüyle kitap, yalnızca askerler için değil, yönetim ve liderlik üzerine düşünen herkes için okunabilecek bir kaynak olarak değerlendirilebilir.

KULLANILAN DİL VE ÜSLUP

Mustafa Kemal Atatürk’ün bu eserde kullandığı dil, açık, net ve öğreticidir. Karmaşık anlatımlardan uzak durularak, düşünceler doğrudan ve güçlü bir biçimde ifade edilmiştir. Emir verici bir ton yerine, yol gösterici ve bilinç kazandırmayı amaçlayan bir üslup tercih edilmiştir.

Atatürk’ün üslubu, askerî ciddiyet ile entelektüel derinliği bir arada sunar. Okuyucuyu pasif bir dinleyici konumunda bırakmaz; düşünmeye, sorgulamaya ve sorumluluk almaya davet eder. Bu özellik, eserin kalıcılığını ve etkisini artıran en önemli unsurlardan biridir.

Zabit ve Kumandan ile Hasbihal, liderlik, sorumluluk ve bilinçli duruş üzerine düşünmek isteyen herkesin mutlaka okuma listesinde yer alması gereken, zamansız bir eserdir.

Daha fazla kültür-sanat içeriği için bizi sosyal medya adreslerimizden takip edin! Instagram'da @siyahdergicom, Twitter'da @siyahdergi ve TikTok'ta @siyahdergicom

İçerikleri URL ile kaynak gösterip kısmen kullanabilirsiniz. Aksi halde telif haklarımız bulunmaktadır.

Paylaş
Yazar:
Umut Kavgacı -

Umut Kavgacı, Türk Dili ve Edebiyatı mezunu bir içerik editörüdür. Edebiyat, oyun, sinema ve dizi alanlarında üretim yapar; araştırmayı, okumayı ve yeni bilgiler edinmeyi merkeze alan bir içerik anlayışını benimser.

Yorum yaz

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İlgili içerikler
Discours Sur Le Colonialisme.
İncelemelerKitap incelemeleri

Bir Savaş İlanı Olarak Sömürgecilik Üzerine Söylem (Discours Sur Le Colonialisme)

“Sömürgecilik, sömürgeciyi medeniyetten uzaklaştırır; onu gerçek anlamda vahşileştirir, alçaltır ve içindeki uyuyan...

Kitap incelemeleri

Hamnet: Bir Kayıp, Bir Oyun ve Bir Varsayım 

Hamnet, Shakespeare’in en büyük kaybını bir biyografi iddiasıyla değil, sarsıcı bir olasılık...

George Orwell
Edebiyat

George Orwell’in Hayatı ve Düşünce Dünyası

George Orwell, 20. yüzyılın siyasal, toplumsal ve ideolojik çatışmalarını edebiyatın merkezine yerleştiren...

Hep O Şarkı
EdebiyatKitap incelemeleri

Hep O Şarkı: Geçmişin Notaları Arasında Bir Hatıra Romanı

Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Hep O Şarkı romanında okuru hem bireysel bir aşk...